Celem niniejszego badania jest analiza sposobu zarządzania i wykorzystania wpływów z unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS) w pięciu państwach członkowskich o najwyższym poziomie emisji w ramach tego systemu: Niemczech, Polsce, Hiszpanii, Włoszech i Francji. W oparciu o tę analizę w sprawozdaniu przedstawiono zalecenia dotyczące skutecznego, sprawiedliwego społecznie i zgodnego z celami klimatycznymi wdrożenia systemu ETS2 oraz Socjalnego Funduszu Klimatycznego (SCF), a także propozycje dotyczące lepszego wykorzystania wpływów generowanych przez unijny system handlu uprawnieniami do emisji. Badanie opiera się na analizie danych przekazanych przez państwa członkowskie instytucjom UE, wywiadach z ekspertami i zainteresowanymi stronami na szczeblu krajowym i unijnym oraz porównawczej ocenie polityki. Niniejszy raport stanowi część projektu LIFE Effect1, finansowanego przez program LIFE UE oraz Niemiecką Federalną Fundację Środowiskową. 

W pierwszym rozdziale przedstawiono aktualne przepisy unijne dotyczące systemu EU ETS, kładąc nacisk na kluczowe obowiązki państw członkowskich. Zawiera on również przegląd sposobów wykorzystania dochodów z systemu EU ETS w całej Unii. W drugim rozdziale dokonano oceny zarządzania dochodami i ich wykorzystania w pięciu wybranych państwach członkowskich, wskazując dobre praktyki i obszary wymagające poprawy oraz przedstawiając zalecenia dostosowane do poszczególnych krajów. W kolejnych rozdziałach porównano podejścia przyjęte przez te kraje oraz podsumowano zidentyfikowane dobre i złe praktyki. Raport kończy się ogólnymi zaleceniami skierowanymi zarówno do państw członkowskich, jak i instytucji UE. Zalecenia te odzwierciedlają również kluczowe wnioski z greckiego studium przypadku zawartego w raporcie opublikowanym przez The Green Tank i Facets, zatytułowanym „Zalecenia dotyczące polityk i środków mających na celu złagodzenie skutków wdrożenia systemu ETS2 w Grecji”. 

Chcielibyśmy podziękować wszystkim ekspertom i zainteresowanym stronom na szczeblu krajowym i unijnym, którzy wzięli udział w pogłębionych wywiadach przeprowadzonych podczas przygotowywania niniejszego raportu, w tym: Géraud Cayol – I4CE, Francja; Diana Cárdenas Monar – I4CE, Francja; Phuc-Vinc Nguyen – Instytut Jacques’a Delorsa, Francja; Isabel Haase – Oeko Institute, Niemcy; dr Victoria Noka – Oeko Institute, Niemcy; Eike Velten – Ecologic, Niemcy; Francesca Bellisai – ECCO, Włochy; Giulia Colafrancesco – ECCO, Włochy; Costanza Scano – ECCO, Włochy; Adam Guibourge-Czetwertyński – T&E, Polska; Magdalena Jóźwicka – EEA oraz innym.